ภาษีโรงเรือน คือ อะไร ใครต้องจ่าย และคิดจากค่ารายปีอย่างไร

Key Takeaways
- ภาษีโรงเรือนและที่ดินเก็บจากเจ้าของโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างและที่ดินที่ใช้ร่วมกัน เมื่อนำไปหารายได้หรือให้ผู้อื่นใช้
- ฐานภาษีคือค่ารายปี ตามหน้าเขตในกรุงเทพมหานครที่เปิดอ่านระบุอัตรา 12.5 เปอร์เซ็นต์ของค่ารายปี
- เจ้าของยื่นแบบ ภ.ร.ด.2 ภายในเดือนกุมภาพันธ์ แล้วรับใบแจ้งการประเมิน ภ.ร.ด.8 และชำระภายใน 30 วัน
- ร่างกฎหมายปี 2559 ระบุว่าจะแทนที่กฎหมายภาษีโรงเรือนฉบับ พ.ศ. 2475 ด้วยภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง จึงต้องตรวจว่าทรัพย์ของคุณอยู่ภายใต้ภาษีใดในปีนี้
- ตัวอย่างในบทความเป็นตัวเลขสมมติ ค่ารายปีจริงประเมินโดยเจ้าหน้าที่ท้องถิ่น
ภาษีโรงเรือนและที่ดินคือภาษีที่เจ้าของอาคารต้องจ่ายเมื่อนำอาคารพร้อมที่ดินที่ใช้ร่วมกันไปหารายได้ หรือให้ผู้อื่นใช้ เช่น เปิดร้านค้า ปล่อยเช่า ห้องแถว โกดัง หรืออาคารสำนักงาน ผู้เสียภาษีคือเจ้าของอาคาร ผู้เช่าไม่ต้องเสียเอง และฐานที่ใช้คำนวณเรียกว่า "ค่ารายปี" ข้อมูลหลักมาจากหน้าให้ข้อมูลของสำนักงานเขตดินแดงและสำนักงานเขตจตุจักรของกรุงเทพมหานคร รวมกับรายงานคำชี้แจงของกระทรวงการคลังเรื่องภาษีฉบับใหม่ ซึ่งเป็นเหตุให้ต้องอ่านอย่างระวังว่าทรัพย์ของคุณอยู่ภายใต้ภาษีแบบไหนในปีนี้
ภาษีโรงเรือนเก็บจากใคร และเก็บเมื่อไร
ตามหน้าของสำนักงานเขตดินแดง ภาษีโรงเรือนและที่ดินเก็บจากโรงเรือน อาคาร หรือสิ่งปลูกสร้าง และที่ดินที่ใช้ต่อเนื่องกับสิ่งปลูกสร้างนั้น เมื่อเจ้าของได้รับประโยชน์ คือนำไปหารายได้เอง หรือให้ผู้อื่นเช่าหรือใช้
- ผู้ต้องเสียภาษีคือเจ้าของทรัพย์สิน ถ้าเจ้าของอาคารกับเจ้าของที่ดินเป็นคนละคน หน้าเขตดินแดงระบุให้เจ้าของอาคารเป็นผู้เสีย
- ทรัพย์สินที่เข้าข่ายคืออาคารและที่ดินที่ใช้ร่วมกัน เมื่อมีการนำไปให้ได้ประโยชน์
- ฐานภาษีคือค่ารายปี
ข้อสังเกตคือคำว่า "เมื่อเจ้าของได้รับประโยชน์" ทำให้บ้านที่คุณอยู่อาศัยเองดูไม่เข้าเกณฑ์ แต่หน้าเขตไม่ได้ระบุยกเว้นบ้านที่อยู่เองโดยตรงเป็นถ้อยคำ จึงควรถามสำนักงานเขตหรือเทศบาลว่าอาคารของคุณอยู่ในกลุ่มใด โดยเฉพาะบ้านที่ใช้ส่วนหนึ่งทำร้านหรือรับงาน

ค่ารายปีคืออะไร และอัตราเท่าไร
ค่ารายปีคือมูลค่าประจำปีของทรัพย์สินที่เจ้าหน้าที่ประเมินเพื่อใช้เป็นฐานภาษี หน้าของสำนักงานเขตจตุจักรระบุอัตราภาษี 12.5 เปอร์เซ็นต์ของค่ารายปี ทั้งสองหน้าไม่ได้ให้สูตรละเอียดว่าค่ารายปีเท่ากับค่าเช่าที่รับจริงหรือประเมินจากเกณฑ์ของท้องถิ่น ผู้เขียนจึงไม่อ้างสูตรที่ไม่ได้ยืนยัน
ตัวอย่างสมมติ ร้านค้าแห่งหนึ่งถูกประเมินค่ารายปี 120,000 บาท ภาษีที่ต้องเสียเท่ากับ 120,000 คูณ 12.5 เปอร์เซ็นต์ เป็น 15,000 บาทต่อปี ถ้าค่ารายปีถูกประเมิน 240,000 บาท ภาษีก็เป็น 30,000 บาท ตัวเลขเหล่านี้สมมติเพื่อแสดงวิธีคิด ค่ารายปีจริงของคุณขึ้นกับการประเมินของเจ้าหน้าที่
ขั้นตอนยื่นและชำระ
หน้าเขตดินแดงและจตุจักรอธิบายขั้นตอนตรงกันดังนี้
- เจ้าของยื่นแบบแสดงรายการทรัพย์สิน ภ.ร.ด.2 ภายในเดือนกุมภาพันธ์ของทุกปี
- เจ้าหน้าที่ประเมินค่ารายปีและภาษี แล้วส่งใบแจ้งการประเมิน ภ.ร.ด.8
- ชำระภาษีภายใน 30 วันนับจากวันที่ได้รับใบแจ้งการประเมิน
คุณควรเก็บสำเนา ภ.ร.ด.2 ที่เจ้าหน้าที่รับแล้วไว้เป็นหลักฐาน และถ้าไม่เห็นด้วยกับค่ารายปีที่ประเมิน ให้สอบถามสำนักงานเขตหรือเทศบาลถึงสิทธิโต้แย้งภายในกำหนดที่ระบุในใบแจ้งการประเมิน เพราะข้อมูลของหน้าเขตที่เปิดอ่านไม่ได้ลงรายละเอียดเรื่องนี้
ถ้าอาคารอยู่นอกกรุงเทพมหานคร หน่วยที่รับเรื่องคือเทศบาลหรือองค์การบริหารส่วนตำบลในพื้นที่ ขั้นตอนในหน้าเขตทั้งสองเป็นของกรุงเทพมหานคร ควรตรวจกับท้องถิ่นของคุณว่าทำเหมือนกันหรือไม่
ทำไมต้องระวังเรื่องภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
ภาษีโรงเรือนและที่ดินตั้งอยู่บนกฎหมายเก่า รายงานของสำนักข่าวอิศราลงวันที่ 7 มิถุนายน 2559 สรุป 20 คำถามคำตอบของกระทรวงการคลังเรื่องร่างกฎหมายภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง ซึ่งระบุว่าร่างกฎหมายใหม่จะแทนที่พระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 และพระราชบัญญัติภาษีบำรุงท้องที่ พ.ศ. 2508 ใจความสำคัญจากรายงานนั้น
- รายงานระบุว่าร่างนี้เป็นการปรับปรุงการจัดเก็บภาษีตามกฎหมายเดิม
- เทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล กรุงเทพมหานคร และเมืองพัทยาเป็นผู้จัดเก็บ รายได้เป็นของท้องถิ่น ไม่ต้องนำส่งเป็นรายได้ของรัฐบาล
- บ้านที่เจ้าของอยู่อาศัยเองเสียตามอัตราบ้านพักอาศัย ส่วนบ้านที่ให้เช่าถือเป็นการทำธุรกิจและเสียตามอัตราประเภทอื่น
รายงานนั้นเขียนในวันที่คณะรัฐมนตรีเห็นชอบหลักการของร่างกฎหมาย และระบุว่าท้องถิ่นจะเริ่มเก็บในปี 2560 หลังจากเตรียมพระราชกฤษฎีกาและกฎกระทรวงให้เสร็จ บทความนี้ไม่ได้เปิดหน้าที่ยืนยันรายละเอียดของกฎหมายที่ประกาศใช้จริง ดังนั้นถือเป็นข้อมูลระดับร่างกฎหมายปี 2559 ถ้าคุณมีทรัพย์สินที่ให้เช่า ควรอ่านหลักการปัจจุบันในภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง และถ้าต้องจ่ายออนไลน์ ดูภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง 2569 จ่ายออนไลน์ แล้วสอบถามท้องถิ่นว่าทรัพย์สินของคุณเสียภาษีตัวไหนและประเมินโดยหน่วยงานใด
ภาษีที่เกี่ยวข้องที่คนมักสับสน
- ภาษีรายได้ค่าเช่า ถ้าคุณปล่อยเช่าอาคาร ค่าเช่าที่ได้รับเป็นเงินได้ที่ต้องรวมคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา เป็นคนละภาษีกับภาษีโรงเรือน ดูภาษีรายได้ค่าเช่า
- ภาษีป้าย เก็บจากป้ายแสดงชื่อหรือโฆษณากิจการ ดูภาษีป้าย
- ภาพรวมภาษีของไทย ดูภาษีมีกี่ประเภท
เตรียมเอกสารก่อนไปที่สำนักงานเขต
ถ้าคุณเพิ่งซื้อหรือรับโอนอาคารที่ให้เช่า ควรเตรียมเอกสารสิทธิ์หรือสำเนาโฉนด สำเนาทะเบียนบ้านของอาคาร สัญญาเช่าและหลักฐานค่าเช่าที่รับ และบัตรประชาชน แล้วสอบถามเจ้าหน้าที่ว่าต้องใช้เอกสารเพิ่มหรือไม่ รายการนี้เป็นแนวทางทั่วไป ไม่ได้มาจากหน้าเขตที่อ้างอิง จึงต้องยืนยันกับสำนักงานเขตหรือเทศบาลที่คุณยื่น
ข้อมูลนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ปรึกษาสำนักงานเขต เทศบาล หรือองค์การบริหารส่วนตำบลที่ดูแลพื้นที่ทรัพย์สินของคุณ หรือผู้เชี่ยวชาญด้านภาษีก่อนยื่นแบบ

คำถามที่พบบ่อย
บ้านที่อยู่เองต้องเสียภาษีโรงเรือนไหม
จากหน้าเขตที่เปิดอ่าน ภาษีนี้เก็บเมื่อเจ้าของนำไปหารายได้หรือให้ผู้อื่นใช้ ซึ่งชี้ว่าบ้านที่เจ้าของอยู่อาศัยเองไม่เข้าเกณฑ์ข้อนี้ ตรวจกับสำนักงานเขตหรือเทศบาลที่ดูแลพื้นที่ของคุณอีกครั้งเพราะการใช้ประโยชน์แต่ละแบบไม่เหมือนกัน
ภาษีโรงเรือนกับภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้างเป็นภาษีเดียวกันไหม
เป็นภาษีคนละฉบับ รายงานข่าวคำชี้แจงของกระทรวงการคลังระบุว่าร่างกฎหมายใหม่จะแทนที่พระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 และพระราชบัญญัติภาษีบำรุงท้องที่ พ.ศ. 2508 ผู้จัดเก็บภาษีใหม่คือท้องถิ่นและรายได้เป็นของท้องถิ่น
ค่ารายปีคือค่าเช่าที่รับจริงหรือเปล่า
หน้าเขตที่เปิดอ่านระบุว่าค่ารายปีเป็นฐานภาษี แต่ไม่ได้ให้สูตรละเอียด ควรสอบถามเจ้าหน้าที่ผู้ประเมินว่าใช้ค่าเช่าที่ได้รับจริงหรือประเมินจากเกณฑ์ท้องถิ่น
แหล่งอ้างอิง
- ภาษีโรงเรือนและที่ดิน | สำนักงานเขตดินแดง กรุงเทพมหานคร
- ภาษีโรงเรือนและที่ดิน | สำนักงานเขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
- คลังเผย 20 คำถามคำตอบ ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง | สำนักข่าวอิศรา




