เบี้ยประกันสุขภาพคืออะไร ขึ้นปีละเท่าไร และลดหย่อนภาษีได้แค่ไหน
ประเด็นสำคัญ
- เบี้ยประกันคือเงินที่ผู้เอาประกันจ่ายให้บริษัทประกัน เพื่อแลกกับการโอนความเสี่ยงค่ารักษาพยาบาลไปให้บริษัท
- สำนักงาน คปภ. ระบุว่าเบี้ยประกันสุขภาพปรับขึ้นราวร้อยละ 3 ถึง 5 ต่อปี จากเงินเฟ้อและต้นทุนการรับประกันที่สูงขึ้น
- การร่วมจ่ายตั้งแต่ทำกรมธรรม์ ทำให้เบี้ยถูกลงทันที แต่ผู้เอาประกันต้องออกค่ารักษาส่วนหนึ่งเองทุกครั้งที่เคลมตามเงื่อนไข
- เบี้ยประกันสุขภาพลดหย่อนภาษีได้ตามจริงไม่เกิน 15,000 บาท และเมื่อรวมกับเบี้ยประกันชีวิตแล้วไม่เกิน 100,000 บาท
เบี้ยประกันสุขภาพคือเงินที่คุณจ่ายให้บริษัทประกัน เพื่อแลกกับการที่บริษัทรับความเสี่ยงค่ารักษาพยาบาลไปแทน นิยามนี้มาจากคู่มือประกันภัย ฉบับประชาชน ของสำนักงาน คปภ. ส่วนตัวเลขที่คนสงสัยกันมากคือเบี้ยขึ้นปีละเท่าไร คำตอบจากแถลงการณ์ของ คปภ. ปี 2568 คือราวร้อยละ 3 ถึง 5 ต่อปี โดยมีสาเหตุจากเงินเฟ้อและต้นทุนการรับประกันที่สูงขึ้น
หน้านี้อธิบายว่าเบี้ยคืออะไร ทำไมจึงขยับขึ้น คำนวณผลสะสมให้ดู และเมื่อคุณจ่ายแล้วเอาไปลดหย่อนภาษีได้เท่าไร
เบี้ยประกันคือค่าอะไรกันแน่
เบี้ยไม่ใช่ค่ารักษาล่วงหน้า และไม่ใช่เงินออมที่ได้คืน ประกันสุขภาพแบบทั่วไปให้ความคุ้มครองค่ารักษาเมื่อบาดเจ็บหรือเจ็บป่วย และไม่คุ้มครองโรคที่เป็นมาก่อนทำกรมธรรม์ ตามที่คู่มือของ คปภ. ระบุ เบี้ยที่คุณจ่ายจึงเป็นราคาของการโอนความเสี่ยง ถ้าปีนั้นไม่ได้เคลม เงินก้อนนี้ก็ไม่กลับมา
เรื่องนี้เป็นเหตุให้คู่มือแนะนำว่า ให้ซื้อวงเงินที่คุณจ่ายเบี้ยไหวตลอดสัญญา เพราะถ้าขาดชำระ ความคุ้มครองที่ซื้อไว้หมดประโยชน์ทันที ภาพรวมของประกันสุขภาพอ่านต่อได้ที่ ประกันสุขภาพคืออะไร
เบี้ยขึ้นปีละเท่าไร และทำไมถึงขึ้น
แถลงการณ์ สสอ. 10/2568 ของ คปภ. ระบุว่าเบี้ยประกันสุขภาพปรับขึ้นราวร้อยละ 3 ถึง 5 ต่อปี สาเหตุที่ระบุคือเงินเฟ้อ และต้นทุนการรับประกันที่สูงขึ้น ตัวเลขนี้เป็นภาพรวม ไม่ใช่ราคาของกรมธรรม์ใดกรมธรรม์หนึ่ง จึงต้องเปิดตารางเบี้ยในเอกสารของฉบับที่คุณถืออยู่ประกอบ
ตัวอย่างสมมติ เบี้ยสะสมเมื่อขึ้นทุกปี
สมมติเบี้ยปีแรกคือ 20,000 บาท และขึ้นเท่ากันทุกปี คำนวณด้วยการคูณซ้ำ
| อัตราขึ้นต่อปี | เบี้ยปีที่ 6 (ผ่านไป 5 ปี) | เบี้ยปีที่ 11 (ผ่านไป 10 ปี) |
|---|---|---|
| ร้อยละ 3 | ประมาณ 23,185 บาท | ประมาณ 26,878 บาท |
| ร้อยละ 4 | ประมาณ 24,333 บาท | ประมาณ 29,605 บาท |
| ร้อยละ 5 | ประมาณ 25,526 บาท | ประมาณ 32,578 บาท |
ตารางนี้ตัดผลของอายุออก ในความเป็นจริงเบี้ยของคนอายุมากขึ้นมักขยับตามช่วงอายุด้วย จึงควรคิดว่าตัวเลขจริงอาจสูงกว่านี้ ที่ใช้ตารางนี้ได้เต็มที่คือการประเมินว่าเบี้ยในปีที่เกษียณจะอยู่ในงบที่รับไหวหรือไม่
การร่วมจ่าย ทำให้เบี้ยถูกลงจริง แต่มีเงื่อนไข
แถลงการณ์ฉบับเดียวกันอธิบายว่า ถ้าทำกรมธรรม์แบบร่วมจ่ายตั้งแต่เริ่ม คุณจะได้ส่วนลดเบี้ยทันที ราคาที่ลดลงนั้นแลกกับการที่คุณออกค่ารักษาส่วนหนึ่งเองเมื่อเคลม ส่วนกลไกร่วมจ่ายแบบละเอียดและตัวอย่างค่ารักษา อ่านที่ ประกันสุขภาพร่วมจ่าย
ร่วมจ่ายตอนต่ออายุ
บริษัทอาจขอให้ร่วมจ่ายตอนต่ออายุได้ตามเกณฑ์ที่ คปภ. กำหนด มีสองกรณีหลักตามแถลงการณ์
- เคลมผู้ป่วยในของโรคทั่วไปที่ไม่รุนแรง 3 ครั้งขึ้นไป และอัตราส่วนค่าสินไหมรวมถึงร้อยละ 200 ขึ้นไป ร่วมจ่ายได้สูงสุดร้อยละ 30
- เคลมโรคทั่วไป ไม่นับโรคร้ายแรงและการผ่าตัดใหญ่ 3 ครั้งขึ้นไป และอัตราส่วนค่าสินไหมถึงร้อยละ 400 ขึ้นไป ร่วมจ่ายได้สูงสุดร้อยละ 30
ถ้าเข้าเกณฑ์ทั้งสองกรณี การร่วมจ่ายรวมต้องไม่เกินร้อยละ 50 และบริษัทประเมินเป็นรายปี
เบี้ยประกันสุขภาพลดหย่อนภาษีได้เท่าไร
คู่มือของ คปภ. ระบุว่าเบี้ยประกันสุขภาพลดหย่อนภาษีได้ตามที่จ่ายจริง แต่ไม่เกิน 15,000 บาท และเมื่อรวมกับเบี้ยประกันชีวิตแล้วต้องไม่เกิน 100,000 บาท สำหรับประกันชีวิตที่มีความคุ้มครองตั้งแต่ 10 ปีขึ้นไป ลดหย่อนได้ไม่เกิน 100,000 บาทเช่นกัน
ตัวอย่างสมมติ ลดหย่อนจริงเท่าไร
- คุณจ่ายเบี้ยประกันสุขภาพ 12,000 บาท ลดหย่อนได้ 12,000 บาทตามที่จ่ายจริง
- คุณจ่ายเบี้ยประกันสุขภาพ 22,000 บาท ลดหย่อนได้เพียง 15,000 บาท ส่วนที่เกินอีก 7,000 บาทไม่ได้สิทธิ
ส่วนภาษีที่ประหยัดได้ ขึ้นกับอัตราภาษีขั้นสูงสุดที่รายได้ของคุณอยู่ สมมติอัตราขั้นนั้นคือร้อยละ 10 การลดหย่อน 15,000 บาทช่วยลดภาษีได้ประมาณ 1,500 บาท ตัวเลขร้อยละ 10 ในตัวอย่างนี้เป็นสมมติ ภาพรวมของค่าลดหย่อนทุกรายการดูได้ที่ ค่าลดหย่อนภาษีที่ใช้ได้ทั้งหมด
ข้อควรระวังเรื่องการจ่ายเบี้ย
คู่มือของ คปภ. ให้แนวปฏิบัติที่นำมาใช้ได้ทันที
- ขอใบเสร็จรับเงินที่เป็นทางการทุกครั้งที่จ่ายเบี้ย
- อ่านกรมธรรม์ให้ครบ
- ซื้อผ่านตัวแทนหรือนายหน้าที่มีใบอนุญาต
- จ่ายเงินตรงให้บริษัทประกันเมื่อทำได้
- ตอบคำถามสุขภาพตามจริง เพราะการแจ้งข้อมูลไม่ตรงอาจทำให้บริษัทปฏิเสธการจ่ายสินไหมได้
เรื่องกรมธรรม์ประกันชีวิต คู่มือระบุว่ามีช่วงทบทวนกรมธรรม์ 15 วัน และ 30 วันหากซื้อทางโทรศัพท์ ตัวเลขนี้ใช้กับประกันชีวิตเท่านั้น คู่มือไม่ได้ระบุสำหรับประกันสุขภาพ
ก่อนต่ออายุ ควรเช็กอะไร
- เบี้ยปีหน้าตามตารางในกรมธรรม์เทียบกับปีนี้ ขึ้นกี่บาท
- มีเงื่อนไขร่วมจ่ายเพิ่มหรือไม่ และเข้าเกณฑ์ตามตัวเลขข้างต้นหรือไม่
- เบี้ยรวมของประกันทุกฉบับในปีนี้ ใช้สิทธิลดหย่อนไปเท่าใดแล้ว
- ขั้นตอนเคลมและข้อยกเว้น ดูที่ ขั้นตอนเคลมประกันสุขภาพ
- ถ้ากำลังเทียบหลายแผน อ่าน เปรียบเทียบประกันสุขภาพ
หากสงสัยว่าบริษัทปรับเบี้ยหรือขอร่วมจ่ายถูกต้องตามเกณฑ์หรือไม่ สอบถามสำนักงาน คปภ. ได้ที่สายด่วน 1186 ซึ่งเป็นช่องทางที่คู่มือและแถลงการณ์ของหน่วยงานระบุไว้ทั้งสองฉบับ
คำถามที่พบบ่อย
ถ้าไม่จ่ายเบี้ยประกันสุขภาพตามกำหนด จะเกิดอะไรขึ้น
คู่มือประกันภัยของ คปภ. เตือนว่าควรซื้อประกันในวงเงินที่จ่ายเบี้ยได้ตลอด เพราะถ้าขาดจ่ายจะเสียสิทธิประโยชน์ที่ควรได้ตามกรมธรรม์ รายละเอียดช่วงผ่อนผันดูในเอกสารกรมธรรม์ของแต่ละฉบับ
เบี้ยที่ขึ้นทุกปี บริษัทขึ้นเพราะผมเคลมบ่อยหรือเปล่า
ปกติเบี้ยปรับตามอายุและต้นทุนโดยรวม ส่วนการเคลมบ่อยอาจทำให้บริษัทขอให้ร่วมจ่ายตอนต่ออายุได้ ตามเกณฑ์ที่ คปภ. กำหนด ดูตัวเลขในหัวข้อร่วมจ่ายตอนต่ออายุ
แหล่งอ้างอิง
- คู่มือประกันภัย ฉบับประชาชน | สำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.)
- แถลงการณ์ สสอ. 10/2568 เรื่อง แนวทางการปรับเบี้ยประกันสุขภาพและการร่วมจ่าย | สำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.)
