สินเชื่อ sme ไม่ต้องมีหลักประกัน ได้จริงไหม ใครค้ำแทน

สินเชื่อ SME ที่ไม่ต้องวางที่ดินหรืออาคารเป็นหลักประกันมีอยู่จริง แต่ส่วนใหญ่มีผู้ค้ำแทนหลักประกัน คือบรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม (บสย.) ซึ่งค้ำเงินกู้ให้ธนาคาร แลกกับค่าธรรมเนียมค้ำประกันที่ผู้กู้จ่ายเป็นรายปี ถ้ากิจการผิดนัด บสย. จ่ายเงินต้นให้ธนาคาร แล้วมาเรียกคืนจากผู้กู้

คำว่า "ไม่ต้องมีหลักประกัน" จึงหมายถึงไม่ต้องใช้ทรัพย์สินของคุณค้ำ ไม่ได้หมายถึงไม่มีใครค้ำ หรือหนี้เบาลง ด้านล่างอธิบายว่า บสย. ค้ำอย่างไร ค่าใช้จ่ายเท่าไร และเกิดอะไรขึ้นถ้าผ่อนไม่ไหว

บสย. คือใคร และค้ำให้ใครได้

บสย. เป็นรัฐวิสาหกิจสังกัดกระทรวงการคลัง ทำหน้าที่ค้ำประกันสินเชื่อให้ SME ที่มีหลักประกันไม่พอ ตามข้อมูลในหน้าข้อควรรู้ของ บสย. ผู้ที่ใช้บริการได้ต้องเข้าเงื่อนไขหลักดังนี้

• เป็น SME ที่มีสินทรัพย์ถาวรไม่รวมที่ดินไม่เกิน 200 ล้านบาท
• เป็นบุคคลธรรมดาสัญชาติไทย หรือนิติบุคคลที่คนไทยถือหุ้นเกิน 50%
• ขอสินเชื่อเพื่อธุรกิจ ประเภทที่ค้ำได้ ได้แก่ เงินกู้ระยะยาว วงเงินเบิกเกินบัญชี (OD) ตั๋วสัญญาใช้เงิน (P/N) หนังสือค้ำประกัน (L/G) และสินเชื่อเพื่อการค้า

บสย. ไม่ค้ำสินเชื่อส่วนบุคคล สินเชื่อเพื่อการบริโภค สินเชื่อบ้าน และสินเชื่ออเนกประสงค์ ถ้าคุณกำลังเทียบระหว่างกู้ในนามตัวเองกับนามกิจการ ดูประเด็นนี้ต่อได้ที่ สินเชื่อเจ้าของกิจการ

ทำไมธนาคารขอหลักประกันตั้งแต่แรก

เวลาธนาคารปล่อยกู้ให้กิจการขนาดเล็ก ความเสี่ยงหลักคือรายได้ของกิจการขึ้นลงได้มาก ร้านที่ขายดีปีนี้ ปีหน้าอาจเจอคู่แข่งเปิดใกล้ๆ หรือต้นทุนวัตถุดิบขึ้น ธนาคารจึงต้องการทางสำรองที่เรียกเงินคืนได้ถ้ากิจการผ่อนไม่ไหว ที่ดินและอาคารเป็นทางสำรองที่ธนาคารคุ้นที่สุด เพราะประเมินราคาได้และบังคับจำนองได้ตามกฎหมาย

ปัญหาคือ SME จำนวนมากเช่าที่ทำกิน ไม่มีโฉนดของตัวเอง หรือมีแต่ติดจำนองบ้านอยู่แล้ว ถึงกิจการจะมีกำไรสม่ำเสมอ ธนาคารก็ยังลังเลที่จะปล่อยวงเงินสูงโดยไม่มีอะไรรองรับ ช่องว่างนี้คือเหตุผลที่รัฐตั้ง บสย. ขึ้นมา คือให้หน่วยงานรัฐรับความเสี่ยงส่วนหนึ่งแทนธนาคาร ธนาคารจึงกล้าปล่อยกู้มากขึ้น

ในมุมของผู้กู้ ผลที่ได้คือเข้าถึงวงเงินได้โดยไม่ต้องเอาบ้านไปผูก แลกกับการจ่ายค่าธรรมเนียมค้ำประกันทุกปี และยังต้องรับผิดชอบหนี้ทั้งก้อนเหมือนเดิม ผมแนะนำให้มองค่าธรรมเนียม บสย. เป็นต้นทุนทางการเงินอีกบรรทัดหนึ่ง เหมือนดอกเบี้ย แล้วตัดสินใจจากต้นทุนรวม

การค้ำประกันทำงานอย่างไร ตั้งแต่ยื่นจนผ่อนหมด

ลำดับการทำงานของสินเชื่อที่ บสย. ค้ำ

1. คุณยื่นขอสินเชื่อกับธนาคารที่ร่วมโครงการ
2. ธนาคารพิจารณาสินเชื่อตามเกณฑ์ของตัวเอง ถ้าหลักประกันไม่พอ ธนาคารยื่นขอให้ บสย. ค้ำ
3. บสย. อนุมัติการค้ำ ธนาคารปล่อยกู้
4. คุณจ่ายค่าธรรมเนียมค้ำประกันล่วงหน้าเป็นรายปีผ่านธนาคาร ตลอดอายุการค้ำ
5. ผ่อนครบ การค้ำประกันสิ้นสุด

บสย. ระบุว่าถ้าผู้กู้ไม่จ่ายค่าธรรมเนียมค้ำประกัน ถือเป็นการยกเลิกการค้ำประกัน ผลคือธนาคารจะกลับมาเรียกหลักประกันหรือเปลี่ยนเงื่อนไขสินเชื่อตามสัญญา ค่าธรรมเนียมรายปีนี้จึงต้องนับรวมในงบผ่อนชำระตั้งแต่วันแรก

โครงการ PGS ระยะที่ 11 เงื่อนไขหลัก

โครงการค้ำประกันสินเชื่อ บสย. SMEs ยั่งยืน (PGS ระยะที่ 11) เป็นโครงการหลักของ บสย. ข้อมูลจากหน้าโครงการสรุปได้ดังนี้

เงื่อนไข	รายละเอียดตามหน้าโครงการ
วงเงินค้ำต่อราย	ไม่เกิน 40 ล้านบาท รวมทุกสถาบันการเงิน
ค่าธรรมเนียมค้ำประกัน	เฉลี่ยไม่เกิน 1.75% ต่อปี รัฐบาลช่วยจ่ายบางส่วนหรือทั้งหมดในบางโครงการย่อย
ระยะเวลาค้ำ	สูงสุด 10 ปี โครงการย่อย PICK-UP และ Power Trade & Biz สูงสุด 7 ปี
ประเภทสินเชื่อ	สินเชื่อใหม่ ไม่ใช่การรีไฟแนนซ์ในสถาบันการเงินเดิม
สถานะผู้กู้	ลูกหนี้ปกติหรือกล่าวถึงเป็นพิเศษ และมีการยื่นภาษี
ระยะเวลารับคำขอ	ถึง 30 ธันวาคม 2569 หรือจนวงเงินโครงการรวม 50,000 ล้านบาทหมด
โครงการย่อย	10 โครงการ แยกตามกลุ่มผู้กู้และวัตถุประสงค์

เงื่อนไข "มีการยื่นภาษี" สำคัญกับร้านค้าบุคคลธรรมดาที่ยังไม่เคยยื่นภาษีรายได้ธุรกิจ ถ้าคุณอยู่ในกลุ่มนี้ เรื่องแรกที่ต้องทำคือยื่นภาษีให้ถูกต้อง ก่อนคิดเรื่องวงเงิน

เนื่องจากโครงการมีกำหนดรับคำขอและวงเงินรวม ก่อนวางแผนใช้วงเงินปีหน้า ให้ถามธนาคารว่าโครงการยังรับคำขออยู่หรือไม่ หรือมีระยะใหม่ต่อจากนี้

ค่าธรรมเนียมค้ำประกัน คิดเป็นเงินเท่าไร

ตัวอย่างสมมติ บริษัทได้วงเงินกู้ระยะยาว 2 ล้านบาท ผ่อน 5 ปี บสย. ค้ำเต็มวงเงิน ค่าธรรมเนียม 1.75% ต่อปี และไม่ได้รับเงินอุดหนุนจากรัฐบาล

ค่าธรรมเนียมปีแรก = 2,000,000 คูณ 1.75% = 35,000 บาท

ถ้าค่าธรรมเนียมปีถัดไปคิดจากยอดค้ำที่ลดลงตามเงินต้นที่ผ่อนไป ยอดจะลดลงทุกปี แต่ถ้าคิดจากวงเงินเต็ม จะเป็น 35,000 บาททุกปี รวม 5 ปี 175,000 บาท วิธีคิดฐานค่าธรรมเนียมขึ้นกับเงื่อนไขของโครงการย่อย ให้ขอตารางค่าธรรมเนียมทั้งอายุสัญญาจากธนาคารก่อนเซ็น

รายการ (ตัวอย่างสมมติ)	ต่อปี
ดอกเบี้ยเงินกู้	ตามอัตราที่ธนาคารเสนอ
ค่าธรรมเนียม บสย.	สูงสุดประมาณ 35,000 บาท
ค่าธรรมเนียมแรกเข้าของธนาคาร (ปีแรกปีเดียว)	ตามที่ธนาคารเสนอ ภายใต้เพดานของ ธปท.

ให้คิดต้นทุนทั้งหมดเป็นอัตราต่อปี แล้วเทียบกับทางเลือกที่ใช้หลักประกันของตัวเอง ถ้าคุณมีที่ดินที่จำนองได้ ทางนั้นไม่ต้องจ่ายค่าธรรมเนียม บสย. แต่ทรัพย์สินจะผูกอยู่กับหนี้

ผู้รับเหมาที่ต้องใช้หนังสือค้ำประกัน ดู Quick LG

ผู้รับเหมาที่ประมูลงานต้องวางหนังสือค้ำประกันจากธนาคาร (L/G) เพื่อประกันซองหรือประกันสัญญา บสย. มีโครงการ SMEs Quick LG สำหรับกลุ่มนี้ เงื่อนไขตามหน้าโครงการ

• วงเงินค้ำต่อรายไม่เกิน 100 ล้านบาท ขั้นต่ำ 100,000 บาท
• ค่าธรรมเนียม 1% ต่อปี ระยะเวลา 7 ปี รัฐบาลจ่ายแทนในปีที่ 1 ถึง 3
• วงเงินค้ำตั้งแต่ 500,000 บาทขึ้นไป ต้องมีการยื่นภาษี
• รับคำขอถึง 30 ธันวาคม 2569

ผู้รับเหมาขนาดเล็กที่เคยต้องฝากเงินสดเต็มจำนวนไว้กับธนาคารเพื่อออก L/G จะได้เงินก้อนนั้นกลับมาใช้เป็นเงินหมุนเวียน

ถ้าผ่อนไม่ไหว หนี้ไม่ได้หายไปไหน

นี่คือเรื่องที่เข้าใจผิดมากที่สุด หน้าคำถามที่พบบ่อยเรื่องการจ่ายค่าประกันชดเชยของ บสย. อธิบายไว้ว่า

1. เมื่อผู้กู้ผิดนัด ธนาคารเป็นผู้ยื่นเรียกค่าประกันชดเชยจาก บสย.
2. บสย. จ่ายชดเชยเฉพาะเงินต้นตามสัดส่วนที่ค้ำ ไม่รวมดอกเบี้ย
3. หลังจ่ายแล้ว บสย. รับช่วงสิทธิ์จากธนาคาร และเรียกเงินต้น ดอกเบี้ย และความเสียหายคืนจากผู้กู้ได้

ตัวอย่างสมมติ บริษัทค้างเงินต้น 1,200,000 บาท ผิดนัดชำระ ธนาคารเรียกชดเชยจาก บสย. บสย. จ่ายส่วนที่ค้ำให้ธนาคาร จากวันนั้นบริษัทเป็นหนี้ บสย. ในส่วนนั้นแทน และยังเป็นหนี้ธนาคารในส่วนที่ บสย. ไม่ได้ค้ำ ประวัติผิดนัดยังอยู่ในข้อมูลเครดิตของบริษัทและผู้ค้ำ

เตรียมตัวก่อนยื่น ให้ธนาคารยื่นค้ำได้ง่าย

ธนาคารยื่น บสย. ค้ำให้เฉพาะลูกค้าที่ผ่านเกณฑ์สินเชื่อของธนาคารเองก่อน สิ่งที่ช่วยได้มากที่สุดจึงเป็นเรื่องเดียวกับการขอกู้ทั่วไป

• รายการเดินบัญชีของกิจการที่แยกจากบัญชีส่วนตัว ย้อนหลังอย่างน้อย 6 เดือน
• แบบภาษีที่ยื่นแล้ว และรายได้ในแบบภาษีใกล้เคียงกับเงินเข้าบัญชี
• ประวัติชำระหนี้ที่ไม่มีค้างชำระ
• แผนการใช้เงินที่บอกได้ว่าเงินก้อนนี้สร้างรายได้กลับมาอย่างไร

ถ้าเคยยื่นแล้วไม่ผ่าน ให้ขอทราบเหตุผล แล้วแก้ตามจุดนั้นก่อนยื่นใหม่ ดูแนวทางได้ที่ วิธีเพิ่มโอกาสกู้ผ่าน และ เหตุผลที่กู้ไม่ผ่าน

อ่านอะไรในเอกสารก่อนเซ็น

สินเชื่อที่ บสย. ค้ำมีเอกสารสองชุด คือสัญญาเงินกู้กับธนาคาร และหนังสือหรือเงื่อนไขการค้ำประกันของ บสย. ผมแนะนำให้ขอสำเนาทั้งสองชุดมาอ่านก่อนวันเซ็น และตรวจประเด็นเหล่านี้

• ชื่อโครงการย่อยที่ใช้ค้ำ และอัตราค่าธรรมเนียมที่ใช้จริงกับวงเงินของคุณ
• รัฐบาลช่วยจ่ายค่าธรรมเนียมปีไหนบ้าง และปีที่เหลือผู้กู้ต้องจ่ายเท่าไร
• ฐานที่ใช้คิดค่าธรรมเนียมแต่ละปี คิดจากวงเงินเต็มหรือยอดคงค้าง
• ธนาคารหักค่าธรรมเนียมจากบัญชีไหน และวันไหนของปี
• มีผู้ค้ำบุคคลหรือหลักประกันอื่นที่ธนาคารขอเพิ่มหรือไม่

ข้อที่ผู้กู้พลาดบ่อยคือวันตัดค่าธรรมเนียมรายปี ถ้าเงินในบัญชีไม่พอในวันนั้น ผลตามเงื่อนไขของ บสย. คือการค้ำประกันถูกยกเลิก ให้ลงวันนี้ไว้ในปฏิทินการเงินของกิจการ คู่กับวันครบกำหนดค่างวด และกันเงินไว้ล่วงหน้า

อีกประเด็นคือภาษี โครงการ PGS ระยะที่ 11 กำหนดให้ผู้กู้มีการยื่นภาษี ธนาคารจะดูตัวเลขรายได้ในแบบภาษีประกอบการพิจารณาวงเงิน ถ้ารายได้ที่ยื่นต่ำกว่ารายได้จริงมาก วงเงินที่ได้จะต่ำตามไปด้วย การยื่นภาษีให้ตรงกับรายได้จริงจึงช่วยเรื่องสินเชื่อในระยะยาว

เทียบกับทางเลือกอื่นของ SME

ทางเลือก	หลักประกัน	ต้นทุนเพิ่มเติม	ข้อสังเกต
สินเชื่อที่ บสย. ค้ำ	ไม่ต้องใช้ทรัพย์สินของตัวเองทั้งหมด	ค่าธรรมเนียม บสย. รายปี	หนี้ยังเป็นของผู้กู้ทั้งก้อน
สินเชื่อที่จำนองที่ดิน	ที่ดินหรืออาคาร	ค่าจดจำนองและค่าประเมิน	ทรัพย์สินผูกกับหนี้
สินเชื่อส่วนบุคคลของเจ้าของ	ไม่มี	ดอกเบี้ยมักสูงกว่า	ไม่ได้รับการค้ำจาก บสย.

พื้นฐานของสินเชื่อ SME ประเภทต่างๆ ดูได้ที่ สินเชื่อ SME คืออะไร ถ้าคุณไม่แน่ใจว่ากิจการเข้าเงื่อนไขโครงการไหน หรือควรใช้ บสย. ค้ำหรือจำนองทรัพย์สินดีกว่า โทรศูนย์ที่ปรึกษาทางการเงิน บสย. ที่ 02-123-9999 พร้อมรายได้ หนี้เดิม และวงเงินที่ต้องการ ก่อนไปยื่นที่ธนาคาร