Thai ESG คือ กองทุนอะไร ลดหย่อนภาษีได้เท่าไรและต้องถือกี่ปี

Key Takeaways
- Thai ESG คือกองทุนรวมไทยเพื่อความยั่งยืน ค่าซื้อหน่วยลงทุนหักลดหย่อนภาษีได้ตามที่จ่ายจริง
- เพดานลดหย่อนคือไม่เกิน 30% ของเงินได้พึงประเมิน และไม่เกิน 300,000 บาท ต้องถือหน่วยลงทุนต่อเนื่องอย่างน้อย 5 ปีนับจากวันซื้อ
- ประหยัดภาษีเท่าไรขึ้นกับอัตราภาษีส่วนสูงสุดของคุณ คูณกับยอดที่ลดหย่อนได้ ไม่ใช่เท่ากับยอดที่ซื้อ
- เงินที่ประหยัดภาษีไม่ใช่ผลตอบแทนจากกองทุน มูลค่าหน่วยลงทุนขึ้นลงได้และไม่มีการรับประกันกำไร
- ก่อนซื้อให้ตรวจเงื่อนไขช่วงเวลาซื้อ และเงื่อนไขขายก่อนครบ 5 ปี กับกรมสรรพากรหรือ ก.ล.ต.
Thai ESG คือกองทุนรวมไทยเพื่อความยั่งยืน ซึ่งกฎหมายภาษีให้ผู้ซื้อหน่วยลงทุนนำเงินที่จ่ายจริงไปหักลดหย่อนภาษีเงินได้ได้ ไม่เกิน 30% ของเงินได้พึงประเมิน และไม่เกิน 300,000 บาท โดยต้องถือหน่วยลงทุนต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปีนับจากวันที่ซื้อ ตามรายการลดหย่อนของกรมสรรพากร
เรื่องที่คนมักสับสนคือคิดว่าซื้อ 300,000 บาทแล้วจะได้เงินคืน 300,000 บาท ที่จริงสิ่งที่ลดคือรายได้ที่นำไปคิดภาษี ภาษีที่ประหยัดได้จึงเท่ากับยอดลดหย่อนคูณอัตราภาษีส่วนสูงสุดของคุณ และส่วนที่เหลือคือเงินลงทุนที่ผูกอยู่ในกองทุนอย่างน้อย 5 ปี
ตัวเลขสามตัวที่ต้องจำ
| เรื่อง | เงื่อนไข |
|---|---|
| สิทธิลดหย่อน | เท่าที่จ่ายจริง |
| เพดานเทียบกับเงินได้ | ไม่เกิน 30% ของเงินได้พึงประเมิน |
| เพดานเป็นจำนวนเงิน | ไม่เกิน 300,000 บาท |
| ระยะเวลาถือ | ต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปีนับจากวันซื้อ |
เพดานที่ใช้คือจำนวนที่ต่ำกว่าระหว่างสองแบบ เช่น ถ้าเงินได้พึงประเมินต่อปี 600,000 บาท 30% เท่ากับ 180,000 บาท ซึ่งต่ำกว่า 300,000 บาท เพดานของคุณจึงเป็น 180,000 บาท
ช่วงเวลาที่ซื้อแล้วได้สิทธิ์ถูกกำหนดโดยประกาศของทางการ ในรายการลดหย่อนของกรมสรรพากรที่ตรวจดู ไม่ได้ระบุปีที่สิ้นสุดไว้ในข้อความ ก่อนซื้อให้ถามบริษัทจัดการกองทุนหรือกรมสรรพากรว่าการซื้อในปีนี้ยังใช้สิทธิ์ได้หรือไม่ โดยเฉพาะถ้าซื้อช่วงปลายปี
ตัวอย่างคำนวณสิทธิลดหย่อนจากเงินได้สามระดับ
ตัวอย่างสมมติ ใช้เพื่อให้เห็นว่าเพดานเปลี่ยนตามเงินได้อย่างไร
| เงินได้พึงประเมินต่อปี | 30% ของเงินได้ | เพดานที่ใช้ได้จริง | ถ้าซื้อ 100,000 บาท ลดหย่อนได้ |
|---|---|---|---|
| 400,000 บาท | 120,000 บาท | 120,000 บาท | 100,000 บาท |
| 800,000 บาท | 240,000 บาท | 240,000 บาท | 100,000 บาท |
| 1,500,000 บาท | 450,000 บาท | 300,000 บาท | 100,000 บาท |
ถ้าซื้อ 300,000 บาทในแต่ละระดับ ผลจะเป็นดังนี้ คนเงินได้ 400,000 บาทใช้สิทธิ์ได้ 120,000 บาท ส่วนอีก 180,000 บาทไม่ได้ลดหย่อน คนเงินได้ 800,000 บาทใช้ได้ 240,000 บาท และคนเงินได้ 1,500,000 บาทใช้ได้เต็ม 300,000 บาท
นอกจากนี้ ยอดลดหย่อนที่ใช้ได้ยังถูกจำกัดด้วยเงินได้สุทธิที่เหลือหลังหักค่าลดหย่อนอื่น ถ้าเงินได้สุทธิของคุณต่ำมากจนไม่เสียภาษีอยู่แล้ว การซื้อเพื่อหวังลดหย่อนก็ไม่ช่วยอะไร ดูวิธีคิดเงินได้สุทธิที่ วิธีคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา
ลดหย่อนแล้วประหยัดภาษีเท่าไร
ภาษีที่ประหยัดได้คือ ยอดลดหย่อน คูณ อัตราภาษีส่วนสูงสุดที่คุณอยู่ ตัวอย่างสมมติ เงินได้สุทธิก่อนใช้สิทธิ์ 900,000 บาท อยู่ในช่วงอัตรา 20% ซื้อ Thai ESG 100,000 บาท ประหยัดภาษีประมาณ 20,000 บาท ถ้าซื้อ 200,000 บาท เงินได้สุทธิเหลือ 700,000 บาท ส่วนที่ลดหย่อนไหลข้ามช่วงอัตราไปบางส่วน ประหยัดโดยรวมจึงไม่เท่ากับ 20% ของ 200,000 บาทพอดี ควรคำนวณแยกขั้นภาษีให้ละเอียด
ลองแยกขั้นให้เห็นภาพ ตามอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของกรมสรรพากร เงินได้สุทธิช่วง 750,001 ถึง 1,000,000 บาทเสียอัตรา 20% และช่วง 500,001 ถึง 750,000 บาทเสียอัตรา 15%
| ช่วงเงินได้สุทธิที่หายไป | จำนวน | อัตรา | ภาษีที่ลดลง |
|---|---|---|---|
| 900,000 ลงมาถึง 750,000 บาท | 150,000 บาท | 20% | 30,000 บาท |
| 750,000 ลงมาถึง 700,000 บาท | 50,000 บาท | 15% | 7,500 บาท |
| รวม | 200,000 บาท | 37,500 บาท |
ผลคือ 100,000 บาทแรกประหยัดได้ 20,000 บาท แต่ 100,000 บาทที่สองประหยัดได้ 17,500 บาท ประโยชน์ต่อบาทลดลงเมื่อซื้อมากขึ้น ถ้าคุณคิดจะใส่เงินเพิ่มเพื่อภาษีอย่างเดียว ตารางแบบนี้ช่วยบอกว่าจุดไหนที่เงินก้อนถัดไปให้ผลด้านภาษีน้อยลงจนไม่คุ้มกับการผูกเงินไว้ 5 ปี
ที่ต้องเข้าใจให้ตรงคือ ภาษีที่ประหยัดได้เป็นเงินที่ไม่ต้องจ่ายให้รัฐ ไม่ใช่ผลตอบแทนจากกองทุน ถ้ามูลค่าหน่วยลงทุนลดลงเมื่อครบ 5 ปี การลดหย่อนอาจชดเชยการขาดทุนได้เพียงบางส่วนหรือไม่ได้เลย การตัดสินใจซื้อควรมาจากความต้องการลงทุนระยะยาวเป็นอันดับแรก ภาษีเป็นประโยชน์เสริม
เทียบกับกองทุนลดหย่อนภาษีอื่นที่คนชอบเปรียบเทียบ
| กองทุน | เพดานลดหย่อนตามรายการกรมสรรพากร | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| Thai ESG | ไม่เกิน 30% ของเงินได้ และ 300,000 บาท | เป็นรายการแยก ถือต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปี |
| SSF | ไม่เกิน 30% ของเงินได้ และ 200,000 บาท | เป็นรายการแยกในตารางลดหย่อน |
| RMF | ไม่เกิน 30% ของเงินได้ | รวมกับเงินสะสมกองทุนสำรองเลี้ยงชีพและกองทุนอื่นในกลุ่มบำเหน็จบำนาญแล้วไม่เกิน 500,000 บาท |
| ประกันชีวิตแบบบำนาญ | ไม่เกิน 15% ของเงินได้ และ 200,000 บาท | รวมกับกลุ่มเดียวกับ RMF ไม่เกิน 500,000 บาท |
Thai ESG อยู่ในรายการลำดับของตัวเอง ไม่ถูกนับรวมในเพดาน 500,000 บาทของกลุ่มเงินออมเพื่อเกษียณ ทำให้คนที่ใช้สิทธิ์กลุ่มเกษียณเต็มแล้วยังเหลือช่องว่างตรงนี้ได้ รายการลดหย่อนอื่นทั้งหมดดูที่ ลดหย่อนภาษีมีอะไรบ้าง
เงื่อนไขการถือของแต่ละกองทุนต่างกัน และกฎอาจเปลี่ยน ให้เปิดรายการลดหย่อนล่าสุดของกรมสรรพากรก่อนวางแผนปลายปี
กองทุนนี้ลงทุนในอะไร
กองทุนที่ได้สิทธิ Thai ESG เป็นกองทุนรวมที่มีนโยบายลงทุนในตราสารที่เข้าเงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาลตามเกณฑ์ที่ทางการกำหนด ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยเผยแพร่รายชื่อหลักทรัพย์ Thai ESG คือหลักทรัพย์จดทะเบียนที่ได้รับการคัดเลือกตามเกณฑ์ ESG เช่น ผลประเมิน SET ESG Ratings การเปิดเผยข้อมูลก๊าซเรือนกระจก และระดับ Governance เป็นต้น
กองทุนแต่ละแห่งมีสัดส่วนหุ้น ตราสารหนี้ และต่างประเทศไม่เท่ากัน ค่าธรรมเนียมการจัดการก็ต่างกัน สิ่งที่ควรอ่านใน factsheet ก่อนตัดสินใจ
- นโยบายการลงทุนและสัดส่วนสินทรัพย์
- ค่าธรรมเนียมรวมต่อปี
- ระดับความเสี่ยงที่ระบุในกองทุน
- เงื่อนไขการขายคืนและระยะเวลาได้รับเงิน
- ผลการดำเนินงานย้อนหลังเมื่อเทียบกับดัชนีชี้วัด ซึ่งไม่ใช่สัญญาว่าจะเป็นแบบเดิมในอนาคต
นับ 5 ปีอย่างไร และถ้าอยากขายก่อน
เงื่อนไขในรายการลดหย่อนระบุว่าต้องถือหน่วยลงทุนต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปี นับตั้งแต่วันที่ซื้อหน่วยลงทุน ดังนั้นถ้าซื้อเป็นหลายงวดในปีเดียวหรือหลายปี แต่ละก้อนมีวันครบกำหนดของตัวเอง ควรจดวันซื้อของแต่ละครั้งไว้
ตัวอย่างสมมติ ซื้อ 100,000 บาทวันที่ 15 ธันวาคมปีนี้ จะครบ 5 ปีวันที่ 15 ธันวาคมของ 5 ปีถัดไป ถ้าซื้ออีก 100,000 บาทในเดือนมีนาคมปีหน้า ก้อนที่สองครบกำหนดเดือนมีนาคมของปีที่ 5 นับจากนั้น
ถ้าต้องใช้เงินก่อนครบ กฎของสิทธิลดหย่อนคือเสียสิทธิ์ ผลต่อภาษีย้อนหลังและขั้นตอนคืนสิทธิ์ ให้สอบถามกรมสรรพากรที่ 1161 หรือบริษัทจัดการกองทุนก่อนส่งคำสั่งขาย การถือยาว 5 ปีหมายความว่าเงินก้อนนี้ไม่ควรเป็นเงินสำรองฉุกเฉิน ควรเก็บเงินสำรองแยกไว้ก่อน ดูเรื่องการเริ่มลงทุนอย่างมีลำดับที่ วิธีเล่นหุ้นสำหรับมือใหม่
ซื้อทีเดียวหรือทยอยซื้อ ผลต่อภาษีต่างกันอย่างไร
เรื่องภาษี การซื้อก้อนเดียวและการทยอยซื้อให้สิทธิ์ลดหย่อนเท่ากันถ้ายอดรวมในปีภาษีเท่ากันและไม่เกินเพดาน สิ่งที่ต่างคือวันครบ 5 ปีของแต่ละก้อน และราคาที่ซื้อ ซึ่งผันผวนตามตลาด
| วิธีซื้อ | ข้อสังเกตด้านภาษีและการถือ |
|---|---|
| ซื้อก้อนเดียวปลายปี | ได้สิทธิ์ครบในปีนั้น วันครบ 5 ปีตรงกันทั้งก้อน ราคาซื้อขึ้นกับวันเดียว |
| ทยอยซื้อทุกเดือน | วันครบแยกเป็นรายเดือน ต้องจดตาราง ไม่ต้องกังวลเรื่องคาดการณ์วันซื้อ |
| ซื้อครั้งเดียวต้นปี | เงินผูกนานกว่ารอบหนึ่งปีเมื่อเทียบกับซื้อปลายปี |
การเลือกว่าจะซื้อวิธีใดเป็นเรื่องของงบประมาณและความสบายใจของแต่ละคน ไม่มีวิธีใดรับประกันราคาที่ดีกว่า เรื่องที่ควรทำคือเช็กเพดานลดหย่อนก่อนสั่งซื้อ เพื่อไม่ให้ซื้อเกินส่วนที่ใช้สิทธิ์ได้
คู่สมรสที่ต่างฝ่ายต่างมีเงินได้ ใช้สิทธิ์ลดหย่อนกองทุนแยกตามชื่อของแต่ละคนและคำนวณเพดานจากเงินได้ของแต่ละคน ไม่ได้รวมกันเป็นก้อนเดียว ดังนั้นถ้ารายได้ของฝ่ายหนึ่งต่ำจนไม่เสียภาษี การซื้อในชื่อฝ่ายที่เสียภาษีจะเกิดประโยชน์ด้านภาษีมากกว่า แต่เงินลงทุนและความเป็นเจ้าของยังเป็นของคนที่ซื้อ
ซื้อแล้วต้องเก็บอะไรไว้ยื่นภาษี
เอกสารที่ควรเก็บไว้
- หนังสือรับรองการซื้อหน่วยลงทุนหรือรายงานสรุปยอดซื้อประจำปีจากบริษัทจัดการ
- หลักฐานการสั่งซื้อที่ระบุวันที่และจำนวนเงิน
- รายการหน่วยลงทุนที่ถืออยู่ เพื่อนับวันครบ 5 ปี
- ใบแจ้งยอดสิ้นปี
เวลายื่นแบบ กรอกยอดซื้อจริงในช่องกองทุนที่เกี่ยวข้อง ไม่เกินเพดานที่คำนวณไว้ ขั้นตอนบนระบบออนไลน์อธิบายที่ ยื่นภาษีออนไลน์ทำยังไง และพื้นฐานภาพรวมอยู่ที่ ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาคืออะไร
ก่อนโอนเงินซื้อ ตอบห้าข้อนี้ให้ได้
- ฉันมีเงินส่วนนี้ที่ไม่ต้องใช้ใน 5 ปีหรือไม่
- ฉันเสียภาษีจริงในปีนี้หรือไม่ และอัตราส่วนสูงสุดของฉันเท่าไร
- เพดาน 30% ของเงินได้ของฉันเป็นเท่าไร และต่ำกว่า 300,000 บาทหรือเปล่า
- กองทุนที่เลือกระบุว่าเป็น Thai ESG และซื้อในช่วงที่ยังได้สิทธิ์
- ฉันอ่านนโยบาย ค่าธรรมเนียม และระดับความเสี่ยงของกองทุนแล้ว
ถ้าตอบได้ครบ ค่อยตัดสินใจจำนวนเงิน ถ้าข้อ 1 ตอบว่าไม่แน่ใจ ให้ลดจำนวนที่ซื้อลง สอบถามเงื่อนไขล่าสุดของโครงการได้ที่กรมสรรพากร โทร 1161 และ ก.ล.ต. ที่ดูแลกองทุนรวม
คำถามที่พบบ่อย
Thai ESG ต่างจาก ESG fund ทั่วไปอย่างไร
ESG fund ทั่วไปเป็นกองทุนที่เลือกลงทุนตามเกณฑ์ด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาลโดยไม่มีสิทธิลดหย่อนภาษี ส่วน Thai ESG คือกองทุนที่ได้รับสิทธิหักลดหย่อนภาษีตามกฎหมายเมื่อเป็นไปตามเงื่อนไขของโครงการ ต้องดูว่ากองทุนที่สนใจระบุว่าเป็น Thai ESG จริง
ซื้อ Thai ESG แล้วต้องยื่นอะไรกับกรมสรรพากร
ตอนยื่นแบบภาษีให้กรอกยอดที่ซื้อในช่องค่าลดหย่อนกองทุน และเก็บหนังสือรับรองการซื้อหน่วยลงทุนจากบริษัทจัดการไว้ ขอได้จากบริษัทจัดการเมื่อสิ้นปี เผื่อกรมสรรพากรขอตรวจ
ขายกองทุนก่อนครบ 5 ปีจะเกิดอะไรขึ้น
เงื่อนไขของสิทธิลดหย่อนคือถือต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 5 ปี ถ้าขายก่อนครบอาจเสียสิทธิ์และต้องดำเนินการตามที่กรมสรรพากรกำหนด ควรสอบถามรายละเอียดวิธีคืนสิทธิ์จากกรมสรรพากรก่อนตัดสินใจขาย
แหล่งอ้างอิง
- ผู้มีเงินได้มีสิทธิหักลดหย่อนอะไรได้บ้าง? | กรมสรรพากร
- รายชื่อหลักทรัพย์ Thai ESG - ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย | ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
- อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสำหรับปีภาษี 2560 | กรมสรรพากร



